සේවක අර්ථසාධක අරමුදල යනු කුමක්ද?

සේවක අර්ථසාධක අරමුදල යනු කුමක්ද?

සේවක අර්ථසාධක අරමුදල (සේ.අ.අ.) 1958 අංක 15 දරන පනත යටතේ පිහිටුවන ලද අතර එය දැනට ශ්‍රී ලංකාවේ විශාලතම හා වඩාත්ම පුළුල් සමාජ ආරක්ෂණ යෝජනා ක්‍රමය වේ. 2020 අවසන් වන විට රුපියල් බිලියන 2,814 වත්කමකින් යුතු සේ.අ.අ. අරමුදලතුළින් පුද්ගලික අංශයේ සමාගම්, රාජ්‍ය සංස්ථා, ව්‍යවස්ථාපිත මණ්ඩල සහ පෞද්ගලික ව්‍යාපාරවල සේවකයින්ගේ විශ්‍රාමික අවධිය මූල්‍යමය  වශයෙන් වඩා ආරක්ෂිත වීම සහතික කිරීම සහ රටේ ආර්ථික වර්ධනය සඳහා ඔහුගේ හෝ ඇයගේ දායකත්වය සහ කාර්යභාරය වෙනුවෙන් ප්‍රතිලාභ ලබාදීම මගින් සේවකයාගේ ජීවිතයේ සැඳෑ සමය  සතුටින් ගත කිරීමට අවස්ථාව ලබා දීම මෙහි පරමාර්ථය යි.

සේවක අර්ථසාධක අරමුදල පරිපාලනය කරන්නේ කෙසේද?

සේ.අ.අ. යනු ශ්‍රීලංකාවේ විශාලතම සමාජ ආරක්ෂණ යෝජනාක්‍රමය වනඅතර, 2020 අවසන්වනවිට එම අරමුදලෙහි වත්කම රුපියල් බිලියන 2,814 කි. සේ.අ.අ. හි පරිපාලන කටයුතු කම්කරු දෙපාර්තමේන්තුව මගින් සිදු වන අතර එහි අරමුදල් කළමණාකාරණය මුදල් මණ්ඩලය හරහා ශ්‍රී ලංකා මහ බැංකුවේ සේවක අර්ථසාධක අරමුදල් දෙපාර්තමේන්තුව මගින් සිදු කරනු ලබයි.

සේ.අ.අ. පනතට අනුව, සේවකයාගේ මාසික වැටුපෙන් අවම වශයෙන් 8% ක් සහ සේවායෝජකයා අවම වශයෙන් 12% ක් දායක මුදල් වශයෙන් ගෙවිය යුතුය. සේවකයින් තම සේවා පරිසරයතුළ පරිණත වන විට සේවකයාගේ සේ.අ.අ. ශේෂය වර්ධනය වේ. මහ බැංකුව විසින් පවත්වාගෙන යනු ලබන ඔවුන්ගේ සේ.අ.අ. ගිණුමේ සමුච්චිත ශේෂය භාණ්ඩාගාර බැඳුම්කර, භාණ්ඩාගාර බිල්පත්, කොටස් සුරැකුම්පත් සහ ආයතනික ණය සුරැකුම්පත් සහ මුදල් වෙළඳපොළ උපකරණ සඳහා ආයෝජනය කරනු ලැබේ. ප්‍රතිලාභ අනුපාතය මත පදනම්ව, වාර්ෂික පොලී අනුපාතයක් ප්‍රකාශයට පත් කර සේවකයින්ගේ ගිණුම්වලට බැර කරනු ලැබේ. මේ අනුව සාමාජික දායක මුදල් වාර්ෂිකව වර්ධනය වන සුරක්ෂිත ආයෝජනවල ආයෝජනය කිරීම නිසා සේවකයින්ට තම ජීවිතයේ සැඳෑ සමයේ දී සියපවුලට සහ ආදරණීයයන්ට සුරක්ෂිතතාවයක් ඇති කර දීමට හැකි වීම මානසික නිදහසක් ගෙන දෙයි.

සේ.අ.අ. යනු ජීවිතයේ සැඳෑ කාලය සඳහා මවන පිටිවහලක් නොවන අතර ජීවිත කාලය පුරා එක්ව ගමන් ගන්නා හවුල්කරුවෙකි. මක්නිසාදයත්, සේවකයාට නිවාස ණයක් ලබාගැනීමේ අවස්ථාව සහ විශ්‍රාමයාමට පෙර ප්‍රතිලාභ ලෙස 30% කොටසක් නිවාස හෝ සෞඛ්‍යමය හේතුන් සඳහා ලබාගැනීමේ අවස්ථාවන්ද සලසා ඇති බැවිනි. මේඅනුව, විශ්‍රාමයාමට පෙර ‘නිවසක්’ පිළිබඳ ඔවුන්ගේ සිහිනය සැබෑකර ගැනීමට මෙන්ම සෞඛ්‍ය අවශ්‍යතා සපුරා ගැනීම සඳහා ද සේවකයින්ට සේ.අ.අ. උදව්කරයි.

අරමුදලේ සාමාන්‍ය තොරතුරු
2020/12/31 දිනට
අයිතමය 2019 2020 (a) වෙනස (%)
අරමුදලේ මුළු වටිනාකම (රු. බිලියන) 2,540.4 2,814.4 10.8
සාමාජිකයින්ට මුළු වගකීම (රු. බිලියන) 2,497.6 2,520.0 0.9
මුළු සාමාජික ගිණුම් ගණන (මිලියන) 19.4 19.0 (2.0)
දායක වන සාමාජික ගිණුම් (මිලියන) 2.9 2.5 (14.2)
දායක නොවන සාමාජික ගිණුම් (මිලියන) 16.5 16.5 0.2
මුළු දායක මුදල් (රු. බිලියන) 157.2 150.5 (4.2)
මුළු මුදල් ආපසු ගෙවීම් (රු. බිලියන) 126.3 109.9 (13.0)
ශුද්ධ දායකත්වය (රු. බිලියන) 30.9 30.9 0.0
මුදල් ආපසු ගෙවීම් ගණන 241,581 197,401 (18.3)